Lees hier meer over de locaties van grondwaterbeschermingsgebieden

Grondwaterbeschermingsgebieden Groningen

Klik hieronder op een gebied voor meer informatie.

Sellingen

De winning Sellingen ligt in het zuidoosten van de Provincie Groningen, ten noordwesten van het

dorp Sellingen. Het grondwaterbeschermingsgebied Sellingen is landelijk gelegen in een bosrijke omgevingen grotendeels in de Ecologische hoofdstructuur (EHS). De waterhuishouding nabij het winveld van Sellingen is sterk gekoppeld aan de fysisch geografische ligging van het gebied. De Ruiten Aa stroomt door het zandgebied van Sellingen. Het gebied is tamelijk vlak en bestaat uit vrij hoog gelegen zandgronden. De onttrekking van grondwater heeft een gering effect op de natuur in de directe omgeving van de winning.

Hoeveel water?

De grondwaterwinning is gestart in 1972 en produceert ca. 2,0 – 2,2 miljoen m3 drinkwater per jaar. De onttrekkingsvergunning bedraagt 3,5 miljoen m3 per jaar. Productiestation Sellingen is een weinig kwetsbare winning. Het bepompte watervoerende pakket bevindt zich hoofdzakelijk onder een matig tot slecht doorlatende kleilaag. De filters van de winputten bevinden zich op een diepte van 49 tot 138 m-mv. Het verzamelde ruwwater kenmerkt zich door een lage hardheid (0,95 – 1,25 mmol/l), een relatief hoog methaangehalte (10 – 14 mg/l) en ijzergehalte (15 – 22 mg/l).

Hoe groot is dit wingebied?

In onderstaande figuur is een overzicht weergegeven van de beschermingsgebieden van de winning van Sellingen. Deze beschermingsgebieden bestaan uit:

  • Waterwingebied, 9 hectare groot
  • Grondwaterbeschermingsgebied, 290 hectare groot
  • Gebied met verbod fysische bodemaantasting, 98 hectare groot

Onnen / De Punt

De winningen van de pompstations Onnen en De Punt liggen ten zuiden van Haren tussen Eelde en Hoogezand. De wingebieden liggen zo’n 4 kilometer van elkaar verwijderd. Het grondwaterbeschermingsgebied is de 100-jaarszone van het intrekgebied van de beide grondwaterwinningen. Deze zijn bij Onnen en De Punt samengesmolten tot één gebied, die samenkomen op de Hondsrug. Het zijn wel duidelijk 2 te onderscheiden systemen.

Het winveld van Onnen ligt oosten van de Hondsrug, als onderdeel van het Hunzedal. Dit is een open gebied met graslanden waarin runderen grazen en de weidevogels en zee-arenden floreren. De natuur hier is bijzonder en uniek, waardoor het de status van Natura2000 gebied heeft verkregen.

Hoeveel water?

Het drinkwater wordt van ca. 35 tot 100 meter diepte gewonnen. Het is een ‘semi-gespannen grondwaterwinning’, wat betekent dat het gewonnen water afkomstig is uit een gedeeltelijk afgesloten watervoerend pakket. Het water is voor een deel kwelwater vanaf de Hondsrug en voor een deel water dat is geïnundeerd vanuit het Hunzedal en Zuidlaardermeer. Onder de oppervlakte, maar boven de grondwaterwinning, bevinden zich meerdere keileemlagen, die in voorgaande ijstijden zijn gevormd onder druk van gletsjers. Deze compacte lagen beschermen het grondwater tegen invloeden van buitenaf. Door het plaatselijk ontbreken van deze keileemlagen is de winning matig kwetsbaar.

De grondwaterwinning van Onnen is gestart in 1934. In de periode 1990 – 2017 is er gemiddeld 11,5 miljoen m3/jaar onttrokken. De onttrekkingsvergunning bedraagt 19,8 miljoen m3/jaar. Het water dat wordt gewonnen kenmerkt zich door een relatief hoge hardheid (2,2 mmol/l), een laag methaangehalte (1,3 mg/l) en gemiddeld ijzergehalte (3 – 5 mg/l).

De winvelden van De Punt ligt ten westen van de Hondsrug – aan het monding van het beekdalsysteem Drentsche Aa. Het gebied kenmerkt zich door de overgang van het beekdalsysteem van de Drentsche Aa naar een gecultiveerd landgoederenlandschap. Het is herkenbaar aan z’n bosrijke omgeving met vele houtwallen, matig voedselarme en base minnende vegetaties en arme zandgronden. Het maakt deel uit van het Nederlands Natuur Netwerk en kent een grote diversiteit aan plant- en diersoorten, waaronder dassen en zeldzame kikkersoorten.

De Punt is een freatische grondwaterwinning met winputten op een diepte van 55 -100 m onder maaiveld. Er worden drie winvelden onderscheiden. Quintusbos is het meest noordelijke winveld, terrein pompstation is het centrale winveld en Weerdenbras het meest zuidelijke winveld. Weerdenbras is rond 2011 omgezet van een diepinfiltratie grondwaterwinning (met Drentsche Aa water) naar een calamiteitenwinning (beperkte grondwaterwinning van maximaal 50.000 m3 per jaar). De afsluitende keileemlagen ontbreken voor een deel bij Quintusbos. Daardoor is deze winning als matig kwetsbaar beoordeeld.

De grondwaterwinning De Punt is gestart in 1964. Het vergunde onttrekkingsdebiet van de winning De Punt is 13 miljoen m3/jaar. In de periode 2006 – 2017 is er gemiddeld 4,8 miljoen m3/jaar onttrokken. Het grondwater dat wordt gewonnen kenmerkt zich door een gemiddelde hardheid (1,8 mmol/l), een laag methaangehalte (1 -3 mg/l) en een gemiddeld ijzergehalte (6 – 7 mg/l). Na menging van het drinkwater uit de grondwaterzuivering met drinkwater uit de oppervlaktewaterzuivering is de hardheid van het drinkwater af pompstation 1,5 mmol/l.

Hoe groot is dit wingebied?

In onderstaande figuur is een overzicht weergegeven van de beschermingsgebieden van de winningen van De Punt / Onnen. Deze beschermingsgebieden bestaan uit:

  • Waterwingebieden De Punt en Onnen, te samen ca. 94 hectare
  • Grondwaterbeschermingsgebied, 2845 hectare

Nietap

Hoeveel water?

Het waterwingebied Nietap ligt bij het dorp Nietap, ten noordoosten van de provinciale weg (J.P. Santeeweg) van Leek naar Roden. Het waterwingebied Nietap is vanaf 1958 in gebruik. De huidige vergunningscapaciteit bedraagt 12 miljoen m3 per jaar. Vanwege de aanwezige hardheid van het grondwater wordt het drinkwater in de zuivering onthard tot een hardheid lager dan 1,5 mmol/l.

In het waterwingebied Nietap bevinden zich 20 in werking zijnde winputten, waarbij de putfilters zich op 60 m -mv tot 120 m –mv bevinden. De winning Nietap is overwegend ‘weinig kwetsbaar’. Met name in het grondwaterbeschermingsgebied komen lokaal matig kwetsbare delen voor. Het watervoerend pakket bevindt zich deels onder de slecht doorlatende potklei. Boven een deel van de winning is de potklei niet aanwezig maar wel een afdekkend keileempakket. De minimale verblijftijd vanaf maaiveld is drie jaar, waarmee de winning redelijk beschermd is tegen verontreinigingen vanaf het maaiveld. Het drinkwaterproductiestation ligt binnen het waterwingebied.

Hoe groot is dit wingebied?

In onderstaande figuur is een overzicht weergegeven van de beschermingsgebieden van de winning van Nietap. Deze beschermingsgebieden bestaan uit:

  • Waterwingebied, 22 hectare groot
  • Grondwaterbeschermingsgebied, 123 hectare groot
  • Verbodzone diepe boringen (> 15 m), 799 hectare groot

De Groeve

Het grondwaterbeschermingsgebied van De Groeve ligt bij het dorp De Groeve in de gemeente Tynaarlo. Het drinkwaterproductiestation ligt aan de noordzijde van het beschermingsgebied. Het ligt volledig in de provincie Drenthe, tegen de zuidelijke grens van provincie Groningen en het Zuidlaardermeer aan.

De twee winvelden van De Groeve liggen ten noorden en zuiden tegen het gebied Tusschenwater in, een nat natuurgebied dat is ontwikkeld in het kader van de Hunzevisie. Deze herinrichting is gericht op functiestapeling waarbij grondwaterwinning, natuurbeheer en waterberging naadloos samengaan. Resultaat is een prachtig nat natuurgebied met inundatie vanuit de Hunze.

De Groeve is een freatische grondwaterwinning met 36 filters van de winputten op een diepte van 40 -100 m onder maaiveld. Er worden twee winvelden onderscheiden: ten zuiden en ten noorden van Tusschenwater. De helft van de putten het winveld trekt grondwater aan vanaf de Hondsrug en de andere putten trekken Veenkoloniaal grondwater aan. De winning is als kwetsbaar geclassificeerd.

De grondwaterwinning De Groeve is gestart in 1964. Het vergunde onttrekkingsdebiet van de winning De Groeve is 10  miljoen m3/jaar. In de periode 2006 – 2017 is er gemiddeld 9,8 miljoen m3 /jaar onttrokken. Het gemengde grondwater (Veenkoloniaal en Hondsrug) dat wordt gewonnen kenmerkt zich door een gemiddelde hardheid (1,8 mmol/l), een relatief laag methaangehalte (2 – 3 mg/l) en ijzergehalte (5 mg/l).

Hoe groot is dit wingebied?

In onderstaande figuur is een overzicht weergegeven van de beschermingsgebieden van de winning van De Groeve. Deze beschermingsgebieden bestaan uit:

  • Waterwingebied, ca. 36 hectare groot
  • Grondwaterbeschermingsgebied, ca. 720 hectare groot

Drentsche Aa

Uit het beekdalsysteem Drentsche Aa wordt jaarlijks ruim 7 miljard liter gewonnen. Ook dit oppervlakte water wordt beschermd door een grondwaterbeschermingsgebied van waarbinnen beperkingen gelden.

Zie voor meer informatie:

https://waterbedrijfgroningen.nl/over-drinkwater/ons-water-en-de-natuur/drentsche-aa-the-movie/

https://www.drinkwaterplatform.nl/oppervlaktewater-drentsche-aa/

https://onzedrentscheaa.nl/tips/de-drentsche-aa/